Περιεχόμενα τεύχους 1 Μαΐου 2018

 

ΙΔΡΥΤΗΣ-ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ
ΙΩΑΝΝΗΣ Μ. ΚΟΝΙΔΑΡΗΣ
ΕΚΔΟΣΗ-ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ
ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΣΑΚΚΟΥΛΑ Α.Ε. (Αθήνα - Θεσσαλονίκη)
ΣΥΝΤΑΚΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ
Αχιλλεας Αιμιλιανιδης, Καθηγητής και Κοσμήτορας Νομικής Σχολής Πανεπιστημίου
Λευκωσίας - Δικηγόρος • Εμμανουήλ Ανδρουλακάκης, Δικηγόρος - LL.M. - Νομικός
Σύμβουλος Ι. Επαρχιακής Συνόδου Εκκλησίας Κρήτης • Γεωργιος Ανδρουτσοπουλος,
Επίκ. Καθηγητής Νομικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών - Δικηγόρος • Ανασ τασ ιος
Βαβ ουσκος, Δ.Ν. - Δικηγόρος • Ελενα Γιαννακοπουλου, Αναπλ. Καθηγήτρια Θεολογι-
κής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών • Γεωργιος Ιατρου, Δ.Ν. - Δικηγόρος • Ζωή Καρα-
μήτρου, Δ.Ν. - Δικηγόρος - Ειδική Επιστήμων στον «Συνήγορο του Πολίτη» • Κων-
σταντινος Κατσα ρος, Δικηγόρος - LL.M. - Νομικός Σύμβουλος I. Αρχιεπισκοπής
Κύπρου • Αθανασ ιος Κοντης, Δ.Ν. - Δικηγόρος • Δ. Κρεμπενιος, Δ.Ν. - Δικηγόρος
•Βασ ιλειος Μαρκος, Δ.Ν. • Δημητριος Νικολακακης, Αναπλ. Καθηγητής Θεολογικής
Σχολής Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης - Δ.Ν. - Δικηγόρος • Θεοδωρος Παπαγ εωργιου,
Δικηγόρος - LL.M. - Ειδικός Νομικός Σύμβουλος I. Συνόδου Εκκλησίας της Ελλά-
δος • Αρχιμ. Γρηγοριος Παπαθωμας, Καθηγητής Θεολογικής Σχολής Πανεπιστημίου
Αθηνών • Πρωτοπρ. Βασ ιλειος Τρομπουκης, Δ.Ν. - LL.M. Θεολογίας - Ε.ΔΙ.Π. Νομικής
Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών • Θεοδοσιος Τσιβολας, Δ.Ν. - Δικηγόρος.
ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ ΤΕΥΧΟΥΣ
Γ. Ανδρουτσοπουλος • Α. Κοντης • Δ. Κρεμπενιος • Β. Τρομπουκης
© ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΣΑΚΚΟΥΛΑ Α.Ε. 2018
Γραφεία Αθήνας: Ιπποκράτους 23, 10679, τηλ.: 210 33.87.500 - fax: 210 33.90.075
Γραφεία Θεσσαλονίκης: Φράγκων 1, 54626, τηλ.: 2310 535.381 - fax: 2310 546.812
Εθνικής Αμύνης 42, 546 21, τηλ.: 2310 244.228-9 - fax: 2310 244.230
Ηλεκτρονική Διεύθυνση: http://www.sakkoulas.gr
Διεύθυνση ηλεκ/κής αλληλογραφίας: info@sakkoulas.gr
ISSN: 1109-4818
Συνδρομή 2018: • Φυσικών προσώπων: 55 € • Νομικών προσώπων: 75 € • Φοιτητών: 45 €
• Τιμή τεύχους: 40 €
Εξώφυλλο: Η Δίκη ενώπιον του Πιλάτου, Codex purpureus (6ος αι), Ευαγγέλιο του Rossano (Ιταλία)
Εξαμηνιαία Επιθεώρηση Εκκλησιαστικού και Κανονικού Δικαίου
A biannual Review of Ecclesiastical and Canon Law

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ
Συνεργάτες του τεύχους........................................................................................... 5
ΜΕΛΕΤΕΣ – ΑΡΘΡΑ – ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΕΙΣ
Μ. Π. Σταθοπουλος, Τα ανθρώπινα δικαιώματα στα Συντάγματα του Ρήγα
Φερραίου και της Επανάστασης υπό το φως των σύγχρονων αντιλήψεων. 9
Γ. Ι. Ανδρουτσοπουλος, Η συσσωμάτωση της επικρατούσας Ορθόδοξης
Εκκλησίας στην ελληνική έννομη τάξη: θεοϊδρυτος οργανισμός ή
νομικό πρόσωπο δημοσίου δικαίου;..................................................................... 33
Χ. Μ. Ανδρεοπουλος, Η σχισματική «Εκκλησία της Μακεδονίας». Ιστορική
και νομοκανονική προσέγγιση............................................................................... 51
Ι. Ν. Κτιστακις , Τα θρησκευτικά στα σχολεία: Προασπίζοντας τον πλουρα-
λισμό στην εκπαίδευση μέσω Στρασβούργου. (Με αφορμή τη Σ.τ.Ε.
660/2018 Ολομ.).......................................................................................................... 71
Θ. Δ. Παπαγεωργιου, Μάθημα (θρησκευτικής) ταυτότητας ή μάθημα (διαθρη-
σκειακού) διαλόγου; (Παρατηρήσεις στη Σ.τ.Ε. 660/2018 Ολομ.)................ 77
ΝΟΜΟΛΟΓΙΑ – ΠΡΑΞΕΙΣ ΑΝΕΞΑΡΤΗΤΩΝ ΑΡΧΩΝ
Συμβουλίου της Επικρατείας 1318/2017 Τμ. ΣΤ´ (με σημείωση Ζ. Ι. Καρα-
μητρου).................................................................................................................. 97
Συμβουλίου της Επικρατείας 2576/2017 Τμ. Γ´ (με παρατηρήσεις Γ. Κ.
Ιατρου).................................................................................................................... 103
Έτος ΙΣΤ΄ • Τεύχος 1 • Μάιος 2018
4 Περιεχόμενα
Συμβουλίου της Επικρατείας 2673/2017 Τμ. Γ´................................................... 111
Συμβουλίου της Επικρατείας 2734/2017 Τμ. Γ´................................................... 113
Συμβουλίου της Επικρατείας 2735/2017 Τμ. Γ´................................................... 119
Συμβουλίου της Επικρατείας 3385/2017 Τμ. Γ´ (με σχόλιο Γ. Ι. Ανδρου-
τσοπουλου)........................................................................................................... 125
Συμβουλίου της Επικρατείας 660/2018 Ολομ..................................................... 130
Συμβουλίου της Επικρατείας 57/2017 Επιτρ. Αναστ........................................... 162
Διοικητικού Εφετείου Αθηνών 4522/2017 Τμ. Β´............................................... 164
Διοικητικού Εφετείου Θεσσαλονίκης 465/2017 Τμ. Γ´ (με σχόλιο Β. Χ.
Τρομπουκη).......................................................................................................... 168
Πολυμελούς Πρωτοδικείου Χιου 29/2015........................................................... 182
Μονομελούς Πρωτοδικείου Αθηνών 274/2017 (με παρατηρήσεις Δ. Γ.
Κρεμπενιου).......................................................................................................... 206
Νομικού Συμβουλίου του Κράτους 92/2017........................................................ 212
ΒΙΒΛΙΟΚΡΙΣΙΕΣ – ΒΙΒΛΙΟΠΑΡΟΥΣΙΑΣΕΙΣ
Ε. Γ. Γιαννακοπουλου, Γ. Ι. Ανδρουτσοπουλος, Όψεις ενοριακής διοι-
κητικής οργανώσεως στην Εκκλησία των Πατρών κατά τον 19ο
και τον 20ο αιώνα (1830-1930) (με βάση ανέκδοτες αρχειακές
πηγές), Πάτρα: εκδ. «Πελοπόννησος», 2017, σσ. 308.............................. 223
Μ. Χ. Τσαπογα, Γ. Ι. Ανδρουτσοπουλος, Οι Ανεξάρτητες Αρχές για
ζητήματα θρησκείας (Συνήγορος του Πολίτη - Αρχή Προστασίας
Δεδομένων), [= Σειρά: Νομοκανονικά Παράφυλλα, 1], Αθήνα-Θεσ-
σαλονίκη: Εκδόσεις Σάκκουλα, 2018, σσ. XVI + 186.............................. 226
Συνεργάτες του τεύχους
Χαραλαμπος Μ. Ανδρεοπουλος, Διδάκτωρ Θεολογίας, Πυθαγόρα 13, 412 21
Λάρισα
Γεωργιος Ι. Ανδρουτσοπουλος, Επίκουρος Καθηγητής Εκκλησιαστικού
Δικαίου, Νομική Σχολή, Πανεπιστήμιο Αθηνών - Δικηγόρος, Στουρνάρη
36 & Γ΄ Σεπτεμβρίου, 104 33 Αθήνα
Ελενα Γ. Γιαννακοπουλου, Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Κανονικού Δικαίου,
Τμήμα Κοινωνικής Θεολογίας, Θεολογική Σχολή, Πανεπιστήμιο Αθηνών,
Πανεπιστημιούπολη, 157 84 Άνω Ιλίσια
Γεωργιος Κ. Ιατρου, Διδάκτωρ Νομικής - Δικηγόρος, Δ. Γούναρη 31-33,
262 21 Πάτρα
Ζωη Ι. Καραμητρου, Διδάκτωρ Νομικής - Δικηγόρος, Ειδική Επιστήμονας στον
«Συνήγορο του Πολίτη», Χαλκοκονδύλη 17, 104 32 Αθήνα
Δημητριος Γ. Κρεμπενιος, Διδάκτωρ Νομικής - Δικηγόρος, Πίνδου 33, 153 43
Αγία Παρασκευή
Ιωαννης Ν. Κτιστάκις, Επίκουρος Καθηγητής Διεθνούς Δικαίου, Νομική
Σχολή, Πανεπιστήμιο Θράκης - Δικηγόρος, Θέμιδος 2 - 146 71 Εκάλη
Θεοδωροσ Δ. Παπαγεωργιου, Δικηγόρος - LL.M. - Ειδικός Νομικός Σύμβουλος
Ι. Συνόδου Εκκλησίας της Ελλάδος, Σταδίου 61, 105 51 Αθήνα
Μιχαηλ Π. Σταθόπουλος, Επίτιμος Καθηγητής Νομικής Σχολής Πανεπιστημίου
Αθηνών - Μέλος της Ακαδημίας Αθηνών, Βασ. Σοφίας 137, 115 21 Αθήνα
Πρωτοπρ. Βασιλειος Χ. Τρομπουκης, Διδάκτωρ Νομικής - LL.M. Θεολογίας
- Ε.ΔΙ.Π., Νομική Σχολή, Πανεπιστήμιο Αθηνών, Παπάγου 42, 152 34 Παπάγου
Μιχαήλ Χ. Τσαπόγας, Διδάκτωρ Νομικής - Δικηγόρος, Ειδικός Επιστήμονας
στον «Συνήγορο του Πολίτη», Χαλκοκονδύλη 17, 104 32 Αθήνα
Οδηγίες για την υποβολή κειμένων
• Στα Νομοκανονικ Α δημοσιεύονται πρωτότυπες και ανέκδοτες επιστημονικές
μελέτες, γνωμοδοτήσεις νομομαθών, αποφάσεις των διοικητικών, πολιτικών
και ποινικών δικαστηρίων όλων των βαθμών, καθώς και του Ευρωπαϊκού
Δικαστηρίου Δικαιωμάτων του Ανθρώπου, πράξεις των ανεξάρτητων
αρχών,
βιβλιοκρισίες και βιβλιοπαρουσιάσεις, που εμπίπτουν στο γνωστικό πεδίο
του Εκκλησιαστικού και Κανονικού Δικαίου.
• Οι συγγραφείς δεσμεύονται ότι δεν υποβάλλουν το κείμενο προς κρίση και
σε άλλα έντυπα ή σε δικτυακούς τόπους και ότι, από τη στιγμή που αυτό
εγκρίνεται, δεν το δημοσιεύουν αλλού. Η μερική ή ολική αναπαραγωγή κει-
μένων που δημοσιεύονται στο περιοδικό επιτρέπεται μόνο με έγγραφη άδεια
του Εκδότη.
• Για τη δημοσίευση ή μη των κειμένων, καθώς και για τον χρόνο και τη σειρά
δημοσιεύσεώς τους, αποφασίζει η Διεύθυνση του περιοδικού. Χειρόγραφα
δεν επιστρέφονται.
• Τα προς δημοσίευση κείμενα, δικαστικές αποφάσεις και βιβλία για παρουσίαση
αποστέλλονται στον Διευθυντή του περιοδικού, Καθηγητή Ιωάννη Μ.
Κονιδάρη, Ασκληπιού 107, 114 72 Αθήνα (e-mail: imkonidaris@law.uoa.
gr) ή στις Εκδόσεις Σάκκουλα A.E., Ιπποκράτους 23, 10679 Αθήνα (e-mail:
nomokanonika@sakkoulas.gr), με την ένδειξη «για τα Νομοκανονικ Α» και
πλήρη στοιχεία του αποστολέα.
• Τα κείμενα των άρθρων/μελετών/γνωμοδοτήσεων δεν πρέπει να υπερβαίνουν
τις 5.000 λέξεις.
• Τα κείμενα αποστέλλονται ηλεκτρονικά στις πιο πάνω ηλεκτρονικές διευθύν-
σεις. Οι μελέτες πρέπει να συνοδεύονται από σύντομη περίληψή τους.
• Οι υποσημειώσεις που τυχόν υπάρχουν στα προς δημοσίευση κείμενα θα
πρέπει να ακολουθούν το σύστημα παραπομπών του περιοδικού και να
έχουν συνεχή αρίθμηση.
• Η παραπομπή στα Νομοκανονικ Α γίνεται με τον αριθμό του τεύχους και το
έτος εκδόσεως (π.χ. Νομοκανονικά 1/2014).
• Κάθε συγγραφέας δικαιούται 25 ανάτυπα της μελέτης ή του άρθρου του.
• Τα Νομοκανονικ Α κυκλοφορούν τον Μάιο και Νοέμβριο κάθε έτους.
© 20105-17-5688